De wolf slaapt

Gepost op: 2014-12-09

Goldmund brandt weer op mijn ziel. Vorige week las ik de klassieker van Herman Hesse over de vrienden Narziss en Goldmund voor de derde keer in mijn leven. En weer verwart het, haalt het me uit mijn comfort zone. Precies wat grote literatuur moet doen.

Goldmund heeft een heel andere roeping dan zijn vriend en monnik Narziss.  Narziss  is  een schouwer. Hij vertegenwoordigt de geest. Hij wordt geleid door ideeën. Erudiet, verstandig en beheerst geeft hij vorm aan zijn leven. Goldmund daarentegen verlaat het klooster om te gaan zwerven. De fysieke kant van het leven heeft hem iets te leren. Alleen zo krijgt hij vat op zijn innerlijke wereld. Hij voert ons mee in de donkere zinnelijke kant van het bestaan maar ook in de wording van een kunstenaar.

Goldmund zwerft van vrouw tot vrouw, genietend van de kortstondige zinnelijkheid die het leven hem biedt. Maar ook zwerft hij door de middeleeuwse pestgebieden. De ontbinding van het leven roept een vreemde fascinatie in hem op. Hij wordt natuur, instinct. Het verhaal van Hesse is verslavend, zo oordeelloos als hij het opschrijft. Er is geen vader die aan het eind op zijn ‘verloren zoon’ wacht. Wel is er een moeder die hij diep in zichzelf terugvindt, een ervaring die een Maria-beeld weer bij hem boven brengt.

Hoe wordt mijn leven gestuurd? De gecontroleerde Narziss laat de geest over stof heersen. Hij zoekt naar het licht.  Tegelijk heb ik te maken met Goldmund, die donkere volle sturing via sterfelijkheid en pijn maar ook genot, geur, eros. Onze samenleving is op dit punt merkwaardig ambivalent. Ze draait op controle en beheersing. Een keiharde gure economische wind jaagt talloze jonge mensen op steeds jongere leeftijd in een burn-out. Tegelijk biedt ze een almachtige entertainment- en pornocultuur. Wie oprecht op zoek gaat naar genot en eros merkt dat deze begrippen zijn gekoloniseerd door een mistige industrie waarin jij opeens gelijkgesteld bent aan je genitaliën of een stel vuisten.

Ons drukke leventje hangt van diverse belangen aan elkaar. Als we niet oppassen verdampt in deze evenwichtskunst de hartstocht. Het is een grote slapende wolf in ons die alles wat we zo verstandig hebben opgebouwd in een paar momenten lijkt te verscheuren. Ze keert zich tegen ons geordende leven. De in slaap gesuste wolf is de prijs van de regelmaat en controle. Het vergt meesterschap om haar weer te wekken. Meesterschap draait niet om beheersen maar om beheren. Beheren erkent en zorgt. Beheersen dringt terug en kapt af. Een beheerder doet iets met wat er ontstaat en voegt het in zijn doel. Zoals je een tuin niet beheerst maar beheert, zo beheer ik mijn gevoelens.

Wie Goldmunds weg durft te gaan, gaat niet omhoog maar naar beneden. Het geheim van het leven geeft zich niet prijs in visies en concepten. Je moet afdalen naar een dieper, lichamelijker, instinctiever weten. Wie naar het licht wil, moet in het duister durven reizen. 


Ripen 11 9245 VG Nij Beets M 06 27 30 81 52 E info@rienvanderzeijden.nl W www.rienvanderzeijden.nl