Erbarme Dich..

Gepost op: 2016-03-24

 

De Bonifatiuskerk in Leeuwarden is afgeladen. We schuifelen langs de kerkbanken op zoek naar een plaatsje voor twee. Mijn hoeveelste Matthaus Passion is dit? Ik kijk wat zorgelijk naar de harde kerkbanken. Bach en kerkbanken, een onvermijdelijke combinatie. Even later klinken de eerste tonen van het openingskoor: ‘kommt ihr Töchter, helft mir klagen…’ .  Het grijpt me meteen bij de keel. Ergens op een niveau waar mijn geest niet bij kan, wordt een verbinding gelegd. De muziek kruipt mijn lichaam binnen, kalmeert mijn geest die nog wat pruttelt over de tekst. Een vader die zijn zoon ombrengt om zich te verzoenen met ons. De theologen doen hun best maar je kunt het echt niet meer navoelen en de link tussen religie en geweld is naargeestig in deze tijd. Bach roept de vrouwen te hulp. Kommt ihr Tochter….klinkt het majestueus. Ja vrouwen, help ons onze emoties te voelen! Breng het op gang. Help ons om ons open te stellen voor dit verhaal…

Terwijl ik de prop in mijn keel mannelijk wegslik, kijk ik om me heen. Iemand bladert mee in een partituur. Een ander zoekt nog naar de juiste zithouding voor deze muzikale marathon. Iemand staart met half open mond naar de beslist te kleine Jezus die al klaar staat op het podium. Voor me zakt een hoofd heel langzaam naar links. Zijn vrouw geeft hem een voorzichtige por.

Waar zijn al deze mensen voor gekomen? Ik typ dit verhaal aan het einde van een week vol geweld. Mensen hebben zich opgeblazen in Brussel. Een machteloos leeg gevoel blijft al dagen bij me hangen Alles is zo gruwelijk voorspelbaar. We zien weer de deskundigen. Het rouwen. De huiveringwekkende verhalen over onschuldige mensen op een foute plaats en tijd. We horen weer de bezweringen van onze overheden. De angst is een zwart zuigend gat.  En je beseft dat er nog zo veel meer lijden is. Je kunt het niet ontvluchten. Dan ontvlucht je het leven.

En dan dit oude lijdensverhaal op deze zondagmiddag met teksten die ik als kind al niet begreep. Waarom trekt het me zo? Terwijl de alt langzaam en gracieus opstaat, begint de viool de eerste tonen van het ‘Erbarme Dich’ te spelen. Ik voel dat het over mijn erbarmen gaat. Plotseling zijn het mijn eigen innerlijke snaren. Gespannen als ze zijn, gaat daar opeens de wind doorheen. Ze resoneren mee in deze muziek. Alles resoneert, musiceert met elkaar. Het grote lijden, mijn kleine lijden. Het erbarmen voor de vluchteling. Het verlangen naar een ziel die deze wereld bijeen houdt. Verlangen naar het grote thuiskomen.

Bach doorgrondt ons verdriet, weekt het los, is er niet bang voor. Het wordt stil in mij op deze dag. Geen stoere taal. Geen ‘ze krijgen ons er niet onder’. Geen ‘de angst mag niet regeren’. Waar het verdriet, de troost, het erbarmen wordt toegelaten, hebben we even geen tijd voor de angst.

Rien


Ripen 11 9245 VG Nij Beets M 06 27 30 81 52 E info@rienvanderzeijden.nl W www.rienvanderzeijden.nl